E78 Zaburzenia metabolizmu lipoprotein i inne lipidemie
Opis:
Mianem zaburzeń lipidowych określa się sytuację, gdy stężenie różnych frakcji cholesterolu w osoczu różni się od przyjętej normy.
Kategorie nadrzędne:
Podkategorie:
- E78.0 Czysta hipercholesterolemiaEN: Pure hypercholesterolaemia
-
Hipercholesterolemia rodzinna
EN: Familial hypercholesterolaemia
-
Hiperlipoproteinemia Fredricksona typu IIa
EN: Fredrickson's hyperlipoproteinaemia, type IIa
-
Hiperbetalipoproteinemia
EN: Hyperbetalipoproteinaemia
-
Hiperlipidemia, grupa A
EN: Hyperlipidaemia, group A
-
Hiperlipoproteinemia z lipoproteinami o niskiej gęstości [LDL]
EN: Low-density-lipoprotein-type [LDL] hyperlipoproteinaemia
-
Hipercholesterolemia rodzinna
- E78.1 Czysta hiperglicerydemiaEN: Pure hyperglyceridaemia
-
Hiperglicerydemia endogenna
EN: Endogenous hyperglyceridaemia
-
Hiperlipoproteinemia Fredricksona typu IV
EN: Fredrickson's hyperlipoproteinaemia, type IV
-
Hiperlipidemia, grupa B
EN: Hyperlipidaemia, group B
-
Hiperprebetalipoproteinemia
EN: Hyperprebetalipoproteinaemia
-
Hiperlipoproteinemia z lipoproteinami o bardzo niskiej gęstości [VLDL]
EN: Very-low-density-lipoprotein-type [VLDL] hyperlipoproteinaemia
-
Hiperglicerydemia endogenna
- E78.2 Hiperlipidemia mieszanaEN: Mixed hyperlipidaemia
-
Betalipoproteinemia „szerokiego pasma”
EN: Broad- or floating-betalipoproteinaemia
-
Hiperlipoproteinemia Fredricksona typu IIb lub III
EN: Fredrickson's hyperlipoproteinaemia, type IIb or III
-
Hiperbetalipoproteinemia z prebetalipoproteinemią
EN: Hyperbetalipoproteinaemia with prebetalipoproteinaemia
-
Hipercholesterolemia z hipertriglicerydemią endogenną
EN: Hypercholesterolaemia with endogenous hyperglyceridaemia
-
Hiperlipidemia, grupa C
EN: Hyperlipidaemia, group C
-
Żółtak guzowo-wykwitowy
EN: Tubero-eruptive xanthoma
-
Żółtak guzowy
EN: Xanthoma tuberosum
-
Betalipoproteinemia „szerokiego pasma”
- E78.3 HiperchylomikronemiaEN: Hyperchylomicronaemia
-
Hiperlipoproteinemia Fredricksona typu I lub V
EN: Fredrickson's hyperlipoproteinaemia, type I or V
-
Hiperlipidemia, grupa D
EN: Hyperlipidaemia, group D
-
Hiperglicerydemia mieszana
EN: Mixed hyperglyceridaemia
-
Hiperlipoproteinemia Fredricksona typu I lub V
- E78.4 Inne hiperlipidemieEN: Other hyperlipidaemia
-
Hiperlipidemia rodzinna mieszana
EN: Familial combined hyperlipidaemia
-
Hiperlipidemia rodzinna mieszana
- E78.5 Hiperlipidemia, nieokreślonaEN: Hyperlipidaemia, unspecified
- E78.6 Niedobór lipoproteinEN: Lipoprotein deficiency
-
Abetalipoproteinemia
EN: Abetalipoproteinaemia
-
Niedobór lipoprotein o dużej gęstości
EN: High-density lipoprotein deficiency
-
Hipoalfalipoproteinemia
EN: Hypoalphalipoproteinaemia
-
Hipobetalipoproteinemia (rodzinna)
EN: Hypobetalipoproteinaemia (familial)
-
Niedobór acylotransferazy lecytynowej cholesterolu
EN: Lecithin cholesterol acyltransferase deficiency
-
Choroba tangerska
EN: Tangier disease
-
Abetalipoproteinemia
- E78.8 Inne zaburzenia przemian lipoproteinEN: Other disorders of lipoprotein metabolism
- E78.9 Zaburzenia przemian lipoprotein, nieokreśloneEN: Disorder of lipoprotein metabolism, unspecified
Procedury przy tym rozpoznaniu
Procedury ICD-9, które w okresie III kw. 2025 – II kw. 2026 sprawozdawano do NFZ przy rozpoznaniu E78 i jego podkodach wyraźnie częściej niż przy innych rozpoznaniach.
Zabiegi i badania
Badania laboratoryjne
| Badanie | Pacjenci* | × częściej niż średnio** |
|---|---|---|
| I99 Cholesterol całkowity | 16 924 | 8× |
| K03 Cholesterol LDL | 16 546 | 10× |
| K01 Cholesterol HDL | 16 267 | 10× |
| O49 Triglicerydy | 15 955 | 9× |
| M71 Lipoproteiny/lipidy, rozdział | 8 201 | 9× |
| L55 Hemoglobina glikowana (HbA1c) | 8 011 | 5× |
| O91 Witamina D - 25 OH | 7 333 | 4× |
| M18 Kinaza fosfokreatynowa (CK) | 7 199 | 10× |
| M45 Kwas moczowy | 6 947 | 3× |
| M69 Lipoproteina a [Lp(a)] | 3 817 | 45× |
* Liczba pacjentów to suma danych NFZ w podziale na świadczeniodawców: pomija grupy poniżej 5 pacjentów i liczy dwa razy pacjenta leczonego u dwóch świadczeniodawców.
** Ile razy większy jest udział pacjentów z tą procedurą wśród pacjentów z tym rozpoznaniem niż wśród wszystkich pacjentów w zbiorze. Pokazujemy pozycje co najmniej 3 razy częstsze niż średnio i u co najmniej 20 pacjentów. To miara tego, jak często NFZ dostaje te kody razem, a nie ryzyko ani skuteczność leczenia.
Źródło: Narodowy Fundusz Zdrowia, dane.gov.pl, zbiór 4896 (licencja CC0 1.0), III kw. 2025 – II kw. 2026, dane na dzień 14 września 2026. Zbiór obejmuje leczenie szpitalne i ambulatoryjną opiekę specjalistyczną, tę drugą tylko u świadczeniodawców, którzy mają też leczenie szpitalne. Dane NFZ służą przede wszystkim rozliczeniom.
Statystyki NFZ
W 2025 r. NFZ odnotował 1 248 639 pacjentów z kodem E78 jako rozpoznaniem głównym i 1 868 480 świadczeń. To o 25% więcej niż w 2019 r.
| Rok | Pacjenci | Nowi pacjenci | Żyjący z rozpoznaniem | Świadczenia |
|---|---|---|---|---|
| 2025 | 1 248 639 | 442 088 | 6 659 982 | 1 868 480 |
| 2024 | 1 269 708 | 471 139 | 6 344 577 | 1 895 507 |
| 2023 | 1 252 452 | 489 379 | 5 992 485 | 1 831 725 |
| 2022 | 1 111 760 | 440 882 | 5 614 783 | 1 600 564 |
| 2021 | 984 207 | 386 596 | 5 286 558 | 1 411 884 |
| 2020 | 751 096 | 258 262 | 5 024 372 | 1 082 510 |
| 2019 | 997 807 | 371 164 | 4 871 916 | 1 490 585 |
| 2018 | 974 779 | 356 597 | 4 581 413 | 1 468 256 |
| 2017 | 1 044 332 | 402 243 | 4 298 066 | 1 604 912 |
| 2016 | 1 079 574 | 436 860 | 3 960 065 | 1 690 566 |
| 2015 | 1 050 194 | 434 051 | 3 577 847 | 1 668 615 |
- Pacjenci – osoby, którym w danym roku udzielono świadczenia z tym kodem jako rozpoznaniem głównym.
- Nowi pacjenci – osoby, u których NFZ odnotował ten kod po raz pierwszy; przybliżenie zachorowalności.
- Żyjący z rozpoznaniem – osoby żyjące w danym roku, u których w tym roku lub wcześniej, od początku danych NFZ, odnotowano ten kod; przybliżenie chorobowości. Liczba obejmuje też dawno wyleczonych, więc przy chorobach krótkotrwałych rośnie z roku na rok.
- Świadczenia – wizyty, porady, hospitalizacje i inne świadczenia sprawozdane z tym kodem.
Pacjenci w 2025 r. według podkodów
| E78.0 Czysta hipercholesterolemia | 102 424 |
|---|---|
| E78.1 Czysta hiperglicerydemia | 10 469 |
| E78.2 Hiperlipidemia mieszana | 100 996 |
| E78.3 Hiperchylomikronemia | 434 |
| E78.4 Inne hiperlipidemie | 9 458 |
| E78.5 Hiperlipidemia, nieokreślona | 9 619 |
| E78.6 Niedobór lipoprotein | 95 |
| E78.8 Inne zaburzenia przemian lipoprotein | 10 828 |
| E78.9 Zaburzenia przemian lipoprotein, nieokreślone | 32 880 |
| E78 bez dokładniejszego kodu | 1 011 172 |
Liczb nie należy sumować: jeden pacjent bywa zakodowany kilkoma podkodami.
Źródło: Narodowy Fundusz Zdrowia, dane.gov.pl, zbiory 2556, 2557, 2558, 2561, 2577 (licencja CC0 1.0), lata 2015–2025, dane na dzień 2 lipca 2026. Dane NFZ służą przede wszystkim rozliczeniom i nie mają stricte epidemiologicznego charakteru.
Kwoty refundacji NFZ
W 2025 r. NFZ zapłacił 161 mln zł za świadczenia z kodem E78 jako rozpoznaniem głównym, średnio 129 zł na pacjenta. W 2010 r. było to 29,2 mln zł.
| Wiek | Mężczyźni | Kobiety | Razem |
|---|---|---|---|
| 0–4 | 1,5 mln zł | 1,7 mln zł | 3,2 mln zł |
| 5–9 | 6,8 mln zł | 7,8 mln zł | 14,6 mln zł |
| 10–14 | 11 mln zł | 10,1 mln zł | 21,1 mln zł |
| 15–19 | 5,6 mln zł | 6,7 mln zł | 12,3 mln zł |
| 20–24 | 324 tys. zł | 518 tys. zł | 842 tys. zł |
| 25–29 | 598 tys. zł | 850 tys. zł | 1,4 mln zł |
| 30–34 | 1,6 mln zł | 1,3 mln zł | 2,9 mln zł |
| 35–39 | 3,6 mln zł | 2,1 mln zł | 5,7 mln zł |
| 40–44 | 4,8 mln zł | 3,3 mln zł | 8 mln zł |
| 45–49 | 6 mln zł | 3,9 mln zł | 9,9 mln zł |
| 50–54 | 6,5 mln zł | 5,2 mln zł | 11,7 mln zł |
| 55–59 | 6,1 mln zł | 6,5 mln zł | 12,6 mln zł |
| 60–64 | 5,7 mln zł | 7,2 mln zł | 12,9 mln zł |
| 65–69 | 7,4 mln zł | 10,5 mln zł | 17,9 mln zł |
| 70–74 | 5,8 mln zł | 7,9 mln zł | 13,7 mln zł |
| 75–79 | 2,8 mln zł | 4,7 mln zł | 7,5 mln zł |
| 80–84 | 661 tys. zł | 1,7 mln zł | 2,3 mln zł |
| 85+ | 416 tys. zł | 1,4 mln zł | 1,8 mln zł |
| Rok | Pacjenci | Kwota refundacji | Średnio na pacjenta |
|---|---|---|---|
| 2025 | 1 248 639 | 161 mln zł | 129 zł |
| 2024 | 1 269 708 | 114 mln zł | 90 zł |
| 2023 | 1 252 452 | 92,3 mln zł | 74 zł |
| 2022 | 1 111 760 | 160 mln zł | 144 zł |
| 2021 | 984 207 | 77,8 mln zł | 79 zł |
| 2020 | 751 096 | 67,6 mln zł | 90 zł |
| 2019 | 997 807 | 82,8 mln zł | 83 zł |
| 2018 | 974 779 | 68,2 mln zł | 70 zł |
| 2017 | 1 044 332 | 53,9 mln zł | 52 zł |
| 2016 | 1 079 574 | 51,3 mln zł | 48 zł |
| 2015 | 1 050 194 | 42,9 mln zł | 41 zł |
| 2014 | – | 38,7 mln zł | – |
| 2013 | – | 31,4 mln zł | – |
| 2012 | – | 29,6 mln zł | – |
| 2011 | – | 30,9 mln zł | – |
| 2010 | – | 29,2 mln zł | – |
- Kwota refundacji – kwota, którą NFZ zapłacił świadczeniodawcom za świadczenia sprawozdane z tym kodem jako rozpoznaniem głównym, w złotych z danego roku.
- Pacjenci – osoby, którym w danym roku udzielono świadczenia z tym kodem jako rozpoznaniem głównym (dane od 2015 r.).
- Średnio na pacjenta – kwota refundacji podzielona przez liczbę pacjentów z tym kodem w tym samym roku (dane od 2015 r.).
Źródło: Narodowy Fundusz Zdrowia, dane.gov.pl, zbiory 4317, 2556 (licencja CC0 1.0), lata 2010–2025, dane na dzień 26 czerwca 2026. Dane NFZ służą przede wszystkim rozliczeniom i nie mają stricte epidemiologicznego charakteru.