R05 Kaszel
Opis:
Kaszel to podstawowy odruch obronny organizmu objawiający się reakcją skurczową w wyniku podrażnienia błony śluzowej górnych dróg oddechowych. Najczęściej jest spowodowany infekcją wirusową czy bakteryjną lub obecnością ciała obcego w przewodzie oddechowym.
Kategorie nadrzędne:
Procedury przy tym rozpoznaniu
Procedury ICD-9, które w okresie III kw. 2025 – II kw. 2026 sprawozdawano do NFZ przy rozpoznaniu R05 i jego podkodach wyraźnie częściej niż przy innych rozpoznaniach.
Zabiegi i badania
| Procedura | Pacjenci* | × częściej niż średnio** |
|---|---|---|
| 89.383 Badanie spirometryczne | 8 631 | 26× |
| 87.440 RTG klatki piersiowej | 8 135 | 6× |
| 87.410 TK klatki piersiowej bez wzmocnienia kontrastowego | 4 826 | 23× |
| 89.386 Badanie spirometryczne z próbą rozkurczową | 2 739 | 34× |
| 87.411 TK klatki piersiowej bez i ze wzmocnieniem kontrastowym | 2 267 | 8× |
| 31.42 Laryngoskopia i inne wziernikowanie tchawicy | 1 776 | 9× |
| 99.801 Ocena działania czynnika swoistego (testy alergiczne) | 1 741 | 18× |
| 21.291 Rinoskopia przednia | 1 553 | 7× |
| 18.111 Otoskopia | 1 352 | 5× |
| 21.293 Rinoskopia tylna | 1 276 | 9× |
| 99.9977 Badanie węchu zestawem markerów | 666 | 5× |
| 29.11 Wziernikowanie gardła | 579 | 4× |
| 89.004 Konsultacja laryngologiczna | 456 | 4× |
| 87.495 RTG śródpiersia | 427 | 21× |
| 88.733 USG płuc | 332 | 10× |
Badania laboratoryjne
* Liczba pacjentów to suma danych NFZ w podziale na świadczeniodawców: pomija grupy poniżej 5 pacjentów i liczy dwa razy pacjenta leczonego u dwóch świadczeniodawców.
** Ile razy większy jest udział pacjentów z tą procedurą wśród pacjentów z tym rozpoznaniem niż wśród wszystkich pacjentów w zbiorze. Pokazujemy pozycje co najmniej 3 razy częstsze niż średnio i u co najmniej 20 pacjentów. To miara tego, jak często NFZ dostaje te kody razem, a nie ryzyko ani skuteczność leczenia.
Źródło: Narodowy Fundusz Zdrowia, dane.gov.pl, zbiór 4896 (licencja CC0 1.0), III kw. 2025 – II kw. 2026, dane na dzień 14 września 2026. Zbiór obejmuje leczenie szpitalne i ambulatoryjną opiekę specjalistyczną, tę drugą tylko u świadczeniodawców, którzy mają też leczenie szpitalne. Dane NFZ służą przede wszystkim rozliczeniom.
Statystyki NFZ
W 2025 r. NFZ odnotował 848 600 pacjentów z kodem R05 jako rozpoznaniem głównym i 1 080 315 świadczeń. To o 30% więcej niż w 2019 r.
| Rok | Pacjenci | Nowi pacjenci | Żyjący z rozpoznaniem | Świadczenia |
|---|---|---|---|---|
| 2025 | 848 600 | 484 090 | 6 764 270 | 1 080 315 |
| 2024 | 1 099 795 | 665 165 | 6 341 152 | 1 439 859 |
| 2023 | 923 417 | 571 771 | 5 731 560 | 1 192 113 |
| 2022 | 896 611 | 579 134 | 5 210 407 | 1 149 801 |
| 2021 | 793 851 | 543 265 | 4 679 759 | 1 045 778 |
| 2020 | 495 516 | 328 905 | 4 187 025 | 641 516 |
| 2019 | 651 149 | 436 390 | 3 901 190 | 834 664 |
| 2018 | 640 551 | 439 426 | 3 497 232 | 816 770 |
| 2017 | 624 913 | 439 173 | 3 086 017 | 801 009 |
| 2016 | 567 240 | 409 338 | 2 670 779 | 731 115 |
| 2015 | 529 702 | 391 152 | 2 281 227 | 681 401 |
- Pacjenci – osoby, którym w danym roku udzielono świadczenia z tym kodem jako rozpoznaniem głównym.
- Nowi pacjenci – osoby, u których NFZ odnotował ten kod po raz pierwszy; przybliżenie zachorowalności.
- Żyjący z rozpoznaniem – osoby żyjące w danym roku, u których w tym roku lub wcześniej, od początku danych NFZ, odnotowano ten kod; przybliżenie chorobowości. Liczba obejmuje też dawno wyleczonych, więc przy chorobach krótkotrwałych rośnie z roku na rok.
- Świadczenia – wizyty, porady, hospitalizacje i inne świadczenia sprawozdane z tym kodem.
Źródło: Narodowy Fundusz Zdrowia, dane.gov.pl, zbiory 2556, 2557, 2558, 2561, 2577 (licencja CC0 1.0), lata 2015–2025, dane na dzień 2 lipca 2026. Dane NFZ służą przede wszystkim rozliczeniom i nie mają stricte epidemiologicznego charakteru.
Kwoty refundacji NFZ
W 2025 r. NFZ zapłacił 24,6 mln zł za świadczenia z kodem R05 jako rozpoznaniem głównym, średnio 29 zł na pacjenta. W 2010 r. było to 4,8 mln zł.
| Wiek | Mężczyźni | Kobiety | Razem |
|---|---|---|---|
| 0–4 | 817 tys. zł | 701 tys. zł | 1,5 mln zł |
| 5–9 | 918 tys. zł | 745 tys. zł | 1,7 mln zł |
| 10–14 | 607 tys. zł | 457 tys. zł | 1,1 mln zł |
| 15–19 | 345 tys. zł | 344 tys. zł | 690 tys. zł |
| 20–24 | 230 tys. zł | 272 tys. zł | 501 tys. zł |
| 25–29 | 221 tys. zł | 276 tys. zł | 498 tys. zł |
| 30–34 | 275 tys. zł | 427 tys. zł | 701 tys. zł |
| 35–39 | 403 tys. zł | 605 tys. zł | 1 mln zł |
| 40–44 | 459 tys. zł | 836 tys. zł | 1,3 mln zł |
| 45–49 | 576 tys. zł | 1 mln zł | 1,6 mln zł |
| 50–54 | 600 tys. zł | 1,1 mln zł | 1,7 mln zł |
| 55–59 | 617 tys. zł | 1,1 mln zł | 1,8 mln zł |
| 60–64 | 764 tys. zł | 1,5 mln zł | 2,3 mln zł |
| 65–69 | 1 mln zł | 2 mln zł | 3 mln zł |
| 70–74 | 859 tys. zł | 1,9 mln zł | 2,7 mln zł |
| 75–79 | 547 tys. zł | 1,1 mln zł | 1,7 mln zł |
| 80–84 | 193 tys. zł | 404 tys. zł | 597 tys. zł |
| 85+ | 96,4 tys. zł | 218 tys. zł | 314 tys. zł |
| Rok | Pacjenci | Kwota refundacji | Średnio na pacjenta |
|---|---|---|---|
| 2025 | 848 600 | 24,6 mln zł | 29 zł |
| 2024 | 1 099 795 | 25,4 mln zł | 23 zł |
| 2023 | 923 417 | 18,4 mln zł | 20 zł |
| 2022 | 896 611 | 13,3 mln zł | 15 zł |
| 2021 | 793 851 | 8,4 mln zł | 11 zł |
| 2020 | 495 516 | 5,7 mln zł | 12 zł |
| 2019 | 651 149 | 7,8 mln zł | 12 zł |
| 2018 | 640 551 | 7,1 mln zł | 11 zł |
| 2017 | 624 913 | 6,7 mln zł | 11 zł |
| 2016 | 567 240 | 6,6 mln zł | 12 zł |
| 2015 | 529 702 | 6,5 mln zł | 12 zł |
| 2014 | – | 6,2 mln zł | – |
| 2013 | – | 5,8 mln zł | – |
| 2012 | – | 5,8 mln zł | – |
| 2011 | – | 5,2 mln zł | – |
| 2010 | – | 4,8 mln zł | – |
- Kwota refundacji – kwota, którą NFZ zapłacił świadczeniodawcom za świadczenia sprawozdane z tym kodem jako rozpoznaniem głównym, w złotych z danego roku.
- Pacjenci – osoby, którym w danym roku udzielono świadczenia z tym kodem jako rozpoznaniem głównym (dane od 2015 r.).
- Średnio na pacjenta – kwota refundacji podzielona przez liczbę pacjentów z tym kodem w tym samym roku (dane od 2015 r.).
Źródło: Narodowy Fundusz Zdrowia, dane.gov.pl, zbiory 4317, 2556 (licencja CC0 1.0), lata 2010–2025, dane na dzień 26 czerwca 2026. Dane NFZ służą przede wszystkim rozliczeniom i nie mają stricte epidemiologicznego charakteru.